پس از فوت هر فرد، اموال و داراييهاي متوفي به وراث او تعلق ميگيرد. اما بازماندگان در چه صورتي از متوفي ذينفع خواهند بود؟
زمانيكه شخصي فوت ميكند و از او اموالي به جا ميماند، بايد اين اموال ميان ورثه او تقسيم شود. بنابراين يكي از مهمترين مسائل در اين حوزه نحوه تقسيم ارث است كه مطابق قانون مدني مشخص شدهاند. در همين راستا، قانون مدني از مواردي تحت عنوان موانع ارث نام برده كه محروميت از ارث را به دنبال دارد. در اين نوشتار از مجله دلتا به بررسي موانع ارث در قانون ميپردازيم.
موانع ارث در قانون
- قتل مورث (متوفي): مطابق ماده ۸۸۰ قانون مدني قتل از موانع ارث است. بنابراين كسي كه مورث خود را عمدا بكشد از ارث او ممنوع ميشود، اعم از اين كه قتل مستقيم باشد يا با واسطه و خود وارث به تنهايي اين كار را كرده باشد يا با شركت ديگري.
- كفر: مطابق ماده ۸۸۱ مكرر قانون مدني كافر از مسلم ارث نميبرد. اگر در بين ورثه متوفي كافري شخصي مسلمان باشد، وراثي كه كافر هستند ارث نميبرند، اگر چه از لحاظ درجه و طبقه مقدم بر وارث مسلمان باشند.
- لعان: اگر مردي انتساب فرزندي به خودش را انكار كند و به زن خود تهمت زنا بزند، رابطه توارث ميان آنها از بين ميرود؛ يعني بعد از لعان، زن و شوهر ديگر از هم ارث نميبرند. به علاوه اينكه رابطه توارث ميان فرزند با پدر نيز قطع ميشود؛ به عبارتي نه پدر از فرزندي كه او را انكار كرده است ارث ميبرد و نه فرزند از پدر ارث خواهد برد. در اين شرايط، چنين فرزندي تنها از خويشاوندان مادري خود ارث ميبرد و متقابلا خويشاوندان مادري نيز از او ارث خواهند برد.
- ولادت از زنا: مطابق ماده ۸۸۴ قانون مدني فرزند حاصل از زنا از پدر، مادر و اقوام آنان ارث نميبرد.
- جنين: يكي ديگر از موانع ارث جنين است. مطابق ماده ۸۷۸ قانون مدني هرگاه در هنگام فوت مورث، جنيني وجود داشته باشد كه زنده به دنيا آمدن او موثر در تقسيم ارث باشد و به عبارتي مانع از ارث تمام يا برخي ديگر از ورثه باشد، تقسيم به عمل نميآيد تا وضعيت جنين نيز مشخص شود.
- غايب مفقود الاثر: مطابق ماده ۸۷۹ قانون مدني اگر بين وراث، غايب مفقودالاثر باشد، سهم او كنار گذاشته ميشود تا وضعيت او روشن شود.
آيا محروميت از ارث از موانع ارث محسوب ميشود؟
محروم كردن وراث از ارث نه مشروعيت دارد و نه قانوني است. يعني هيچ گاه قانون چنين اجازهاي به فرد نميدهد كه به طور كلي وارثي را از ارث خود محروم كند. اگر فردي فرزند يا فرزندان و يا پدر، مادر يا هر كدام از وراثش را از ارث محروم كند اين عمل نادرست است و نفوذ حقوقي ندارد لذا از موانع ارث محسوب نميشود و آن فرد همچنان ارث مي برد. بنابراين حتي اگر فرد در قالب وصيت اين خواسته خودش را مطرح كند فقط تا يك سوم اموالش ورثه مورد نظر خود را از ارث محروم كرده است چرا كه هر شخص فقط ميتواند تا يك سوم اموال و داراييهاي را وصيت كند يا در مورد آن تصميمي بگيرد و نسبت به مابقي اختياري ندارد.
براي آشنايي با نكات حقوقي بيشتر مزايا تنظيم وصيت نامه را مطالعه كنيد.
همچنين بخوانيد:
در چه صورتي زن پس از طلاق از مرد ارث ميبرد؟
وضعيت ارث مرد در صورت فوت همسر
امكان باطل كردن وصيت نامه وجود دارد؟
با مجله حقوقي دلتا همراه باشيد
ازدواج سفيد، ازدواجي از نوع رابطه نامشروع
قولنامه دستي شما با چه شرايطي در دادگاه اعتبار دارد؟
آيا مردان ميتوانند بدون دليل همسران خود را طلاق دهند؟
تفاوت رابطه نامشروع و زنا چيست؟
آيا مراجعه به فالگير مجازات دارد؟
