قانون جديد و مجازات چك برگشتي

يكي از مسائل مهمي كه در خصوص پرداخت چك وجود دارد آن است كه گاهي اوقات چك پرداخت نشده و در واقع چك به صورت بلامحل صادر شده است. اين نوع از چك‌ها را كه در بانك برگشت مي‌خورند را در اصطلاح چك برگشتي مي‌گويند.

مطابق قانون صدور چك‌، كسي كه چك صادر مي‌كند بايد در تاريخ درج شده در چك به اندازه مبلغ نوشته شده در چك، در حساب بانكي‌ خود وجه نقد داشته باشد. در غير اين صورت، مي‌توان چك را برگشت زد و عليه صادر كننده چك اقدامات قانوني لازم را انجام داد. در اين مطلب از مجله دلتا به قانون و مجازات جديد چك برگشتي مي‌پردازيم.

شرايط برگشت زدن چك

• نبودن وجه نقد در حساب و يا كافي نبودن آن
• صدور دستور عدم پرداخت وجه چك از طرف صاحب حساب به بانك
• وجود اشتباه يا تنظيم چك به صورت نادرست از قبيل: مطابقت نداشتن امضا، اختلاف در مطالب چك، قلم خوردگي و …
• صدور چك از حسابي كه مسدود است

شكايت از چك برگشتي

به منظور شكايت و طرح دعوي كيفري در خصوص چك برگشتي، دارنده چك( شخصي كه اولين بار چك را به بانك ارائه داده و گواهي عدم پرداخت به نام وي صادر شده است) بايستي ظرف مدت ۶ ماه از تاريخ صدور چك به بانك مراجعه كرده و اقدام به برگشت زدن چك نموده و گواهي عدم پرداخت را دريافت نمايد.

پس از آن بايستي در يك مهلت ۶ ماهه به دادسراي منطقه مراجعه نمود و طرح دعوي كيفري خود را در خصوص چك برگشتي با تنظيم دادخواست به انجام برساند.

قانون جديد چك برگشتي

مجلس شوراي اسلامي ۱۰ ماده طرح اصلاح قانون صدور چك را تصويب كرد كه بر اساس آن صدور دسته چك جديد فقط ازطريق سامانه صدور يكپارچه چك(صياد) امكان‌پذير خواهد بود.

طبق مصوبه جديد مجلس، بعد از گذشت ۲۴ ساعت از اعلام برگشت خوردن چك، شخص علاوه بر ممنوعيت افتتاح حساب و صدور كارت بانكي جديد، كليه حساب‌ها و كارت‌هاي بانكي صادركننده چك برگشتي مسدود مي‌شود.

مجازات جرم چك برگشتي

• مطابق با ماده ۷ قانون صدور چك« هر كس مرتكب بزه صدور چك بلامحل گردد به شرح ذيل محكوم خواهد شد:
  چنانچه مبلغ مندرج در متن چك كمتر از ده ميليون (۱۰/۰۰۰/۰۰۰ ريال) باشد به حبس تا حداكثر شش ماه محكوم خواهد شد.
• چنانچه مبلغ مندرج در متن چك از ده ميليون (۱۰/۰۰۰/۰۰۰) ريال تا پنجاه ميليون (۵۰/۰۰۰/۰۰۰) ريال باشد از شش ماه تا يك سال حبس محكوم خواهد شد.
•  چنانچه مبلغ مندرج در متن چك از پنجاه ميليون (۵۰/۰۰۰/۰۰۰) ريال بيشتر باشد به حبس از يك سال تا دو سال و ممنوعيت از داشتن دسته چك به مدت دو سال محكوم خواهد شد و در صورتي كه صادر كننده چك اقدام به صدور چك‌هاي بلامحل نموده باشد، مجموع مبالغ مندرج در متن چك‌ها ملاك عمل خواهد بود.

پيشنهاد مطالعه: براي آشنايي با نكات حقوقي بيشتر مطلب اقدامات حقوقي وصول چك برگشتي را مطالعه كنيد.