زمانيكه زن و مردي قصد دارند به عقد ازدواج يكديگر در آيند، به لحاظ عرفي برخي از شروط ضمن عقد تحت عنوان شروط دوازدهگانه را امضا ميكنند.

ممكن است كه زن و مرد ضمن عقد نكاح اقدام به نگارش شروطي نمايند كه اين شروط بنا به دلايل حقوقي و قانوني باطل باشند. آگاهي از شروط باطل ضمن عقد ازدواج براي همه افرادي كه قصد درج شرط ضمن عقد ازدواج را دارند امري ضروري است. در اين مطلب از مجله دلتا به موضوع شروط باطل كننده عقد ازدواج ميپردازيم.
شروط باطل ضمن عقد نكاح
همانگونه كه زن و مرد ممكن است شروط صحيحي را مشخص كنند تا طرف مقابل در صورت توافق به آن پايبند باشد، اين امكان وجود دارد كه گاهي شروط درج شده ضمن عقد نكاح به دلايلي باطل باشد كه شروط باطل ضمن عقد نكاح خود به دو گونه هستند:
-
برخي از شروط ضمن عقد باطل تاثيري در اصل نكاح ندارند و فقط خود شرط باطل است.
-
در مقابل، برخي از شروط ضمن عقد نكاح باطلكننده اصل عقد ازدواج نيز ميباشند كه توجه به اين شروط باطل ضمن عقد نكاح حائز اهميت فراوان است.
شروطي كه باطل هستند ولي باعث باطل شدن عقد ازدواج نيستند
- شرطي كه انجام آن غير مقدور باشد: مثلا اگر ضمن عقد نكاح شرط شود كه شوهر، مردهاي را زنده كند يا يك زبان خارجي را ظرف يك روز بهطور كامل فرا گيرد اين شرط غير مقدور، باطل است ولي عقد نكاح را باطل نميكند .
- شرطي كه در آن نفع و فايدهاي نباشد: مثلا شرط شود كه يكي از زوجين فاصله بين دو استان را با پاي پياده طي كند كه در اينصورت نيز شرط باطل است ولي عقد نكاح صحيح است.
- شرطي كه نامشروع باشد: مثل اينكه زن با شوهر خود شرط كند كه كاملا در معاشرتهاي خود آزاد بوده يا اينكه رياست خانواده با زن باشد، به دليل اينكه اين شروط مخالف شرع و قانون مدني هستند ميتوان قائل به اين مطلب شد كه شروط مذكور نامشروع بوده و باطل هستند.

شروطي كه عقد ازدواج را باطل ميكنند
علاوهبر شروطي كه ذكر شدند، برخي از شروط باطل ضمن عقد نكاح هستند كه به صحت عقد نكاح خلل وارد ميكنند و سبب باطل شدن عقد ازدواج خواهند شد.
به عنوان مثال در صورتيكه در عقد ازدواج شرط شود كه زن يا شوهر وظايف زوجيت خود را در مقابل يكديگر انجام نداده و تمكين خاص يا رابطه زوجيت ميان آنها پديد نيايد. اين شروط باعث باطل شدن عقد ازدواج ميشوند.
پيشنهاد مطالعه: براي آشنايي با نكات حقوقي بيشتر مطلب تقسيم اموال بين زوجين در طلاق توافقي ممكن است؟ را مطالعه كنيد.
ازدواج سفيد، ازدواجي از نوع رابطه نامشروع
قولنامه دستي شما با چه شرايطي در دادگاه اعتبار دارد؟
آيا مردان ميتوانند بدون دليل همسران خود را طلاق دهند؟
تفاوت رابطه نامشروع و زنا چيست؟
آيا مراجعه به فالگير مجازات دارد؟